Ἐτικέττες

Θεομητορικὴ ἑορτὴ τῆς Χριστιανικῆς Ἐκκλησίας, μὲ τὴν ὁποία τιμᾶται ἡ εἴσοδος τῆς μικρῆς Μαριὰμ (Μαρίας) στὸ Ναὸ τοῦ Σολομῶντος στὴν Ἱερουσαλήμ, προκειμένου ἡ μέλλουσα Θεοτόκος νὰ ἀφοσιωθεῖ στὸν Θεό.

eisodia

Τὸ περιστατικὸ τῶν Εἰσοδίων τῆς Θεοτόκου δὲν γίνεται σὲ κάποιο ἀπὸ τὰ βιβλία τῆς Καινῆς Διαθήκης, ὅπως θὰ περίμενε κανείς, ἀλλὰ σὲ δύο ἀπόκρυφα Εὐαγγέλια: τὸ Πρωτευαγγέλιο τοῦ Ἰακώβου (κεφ. 6-7) καὶ τὸ Εὐαγγέλιο τοῦ Ψευδο-Ματθαίου. Σύμφωνα μὲ αὐτά, οἱ εὐσεβεῖς γονεῖς τῆς Θεοτόκου, Ἰωακεὶμ καὶ Ἄννα, ἔπειτα ἀπὸ εἰκοσαετῆ ἔγγαμο βίο, ἦσαν ἄτεκνοι καὶ παρακαλοῦσαν θερμῶς τὸν Θεὸ νὰ τοὺς χαρίσει ἕνα παιδί. Ὁ Θεὸς τοὺς ἀνήγγειλε μὲ Ἄγγελο ὅτι ἡ ἐπιθυμία τους θὰ ἐκπληρωθεῖ καὶ ἡ Ἄννα ἔμπλεη χαρᾶς ὑποσχέθηκε νὰ ἀφιερώσει τὸ παιδὶ στὸ Θεό. Πράγματι ἡ Ἄννα ἔμεινε ἔγκυος καὶ μετὰ ἀπὸ 9 μῆνες ἀπέκτησε κόρη, τὴν Μαριὰμ (Μαρία).

images (2)

Ὅταν ἡ Μαριὰμ ἔγινε τριῶν ἐτῶν, ὁδηγήθηκε ἀπὸ τοὺς γηραιοὺς γονεῖς της στὸ Ναὸ τοῦ Σολομῶντος, προκειμένου νὰ ἐκπληρωθεῖ τὸ τάμα τους πρὸς τὸν Θεό. Ἡ Μαρία ἀνῆλθε μόνη της τὰ 15 σκαλοπάτια ποὺ ὁδηγοῦσαν στὸν Ναὸ καὶ παραδόθηκε ἀπὸ τοὺς γονεῖς της στὰ χέρια τοῦ ἱερέα Ζαχαρία. Αὐτὸς τὴν ἀγκάλιασε, τὴν εὐλόγησε καὶ εἶπε: «Ἐμεγάλυνε ὁ Κύριος τὸ ὄνομά σου σὲ ὅλες τὶς γενεές. Μὲ σένα θὰ εὐλογηθοῦν τὰ ἔθνη καὶ ὁ Κύριος θὰ λυτρώσῃ τοὺς υἱοὺς τοῦ Ἰσραήλ». Στὴ συνέχεια ἀνέβασε τὴν τριετῆ Μαρία στὸ ἐσωτερικὸ τοῦ θυσιαστηρίου, ὅπου ὁ Θεὸς τῆς  πρόσφερε τὴ Χάρη του. Τὸ νεαρὸ κορίτσι ὑπηρέτησε τὸν Ναὸ μέχρι τὰ 14 χρόνια του, ὁπότε ἀῤῥαβωνιάστηκε τὸν Ἰωσὴφ καὶ στὴ συνέχεια ἔγινε ἡ μητέρα τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ (15 ἐτῶν).

images

Τὰ Εἰσόδια τῆς Θεοτόκου καθιερώθηκαν ὡς ἐκκλησιαστικὴ ἑορτὴ κατὰ τὸν 7ο αἰῶνα, πρῶτα στὴν Ἀνατολὴ καὶ πολὺ ἀργότερα στὴ Δύση. Ἀναφορὲς ὑπάρχουν στὰ γραπτὰ τοῦ Ἁγίου Μαξίμου τοῦ Ὁμολογητοῦ καὶ τῶν Πατριαρχῶν Κων/λεως Ταρασίου καὶ Γερμανοῦ. Μὲ τὰ Εἰσόδια τῆς Θεοτόκου συνδέεται καὶ ἡ βασιλικὴ τῆς Ἁγίας Μαρίας τῆς Νέας, ποὺ χτίστηκε δίπλα στὰ ἐρείπια τοῦ Ναοῦ τοῦ Σολομῶντος καὶ ἐγκαινιάστηκε στὶς 21 Νοεμβρίου 543 ἀπὸ τὸν βυζαντινὸ αὐτοκράτορα Ἰουστινιανό. Ἐξ αὐτοῦ τοῦ γεγονότος φαίνεται ὅτι ἐπελέγη ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία ὁ ἐορτασμὸς τῶν Εἰσοδίων τῆς Θεοτόκου στὶς 21 Νοεμβρίου. Ἐπὶ αὐτοκράτορος Μανουὴλ Α΄ Κομνηνοῦ (1143-1180) καθιερώθηκε ὡς ἡμέρα ἀργίας γιὰ τὸ Βυζάντιο.

Καὶ γιατὶ ἦταν ἀπαραίτητη αὐτὴ ἡ παραμονὴ τῆς πάναγνης Μαρίας στὸν Ναὸ τοῦ Σολομῶντος. Ὅπως μᾶς λέγει ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς ‘’Ἦταν ἀδύνατον ὑψίστη καὶ ὑπεράνω τοῦ νοῦ καθαρότης, ὁ σαρκωθεὶς Λόγος, νὰ ἑνωθεῖ μὲ μολυσμένη φύση, γιατὶ ἕνα μόνο πράγμα εἶναι ἀδύνατο στὸ Θεό, τὸ νὰ ἔλθει σὲ ἕνωση μὲ ἀκάθαρτο, πρὶν αὐτὸ καθαρισθεῖ. Γι’ αὐτὸ καὶ χρειαζόταν κατ’ ἀνάγκην μιὰ τελείως ἀμόλυντη καὶ καθαρότατη παρθένο γιὰ κυοφορία καὶ γέννηση ἐκείνου ποὺ εἶναι ἐραστὴς καὶ δοτήρας τῆς καθαρότητος, ἡ ὁποία καὶ προορίσθηκε καὶ φανερώθηκε καὶ τὸ σχετικὸ μ’ αὐτὴν μυστήριο τελέσθηκε, μὲ πολλὰ παράδοξα γεγονότα.

images (1)

Πρῶτα ἡ γέννησή της ἀπὸ τὸ ζεῦγος ποὺ ζητοῦσε μὲ ἄσκηση καὶ προσευχὴ τὴ λήξη τῆς ἀτεκνίας τους καὶ ἔλαβαν τὴν ὑπόσχεση καὶ συνέλαβαν τὴν τωρινὴ Θεομήτορα. Καὶ ἐπειδὴ οἱ πολυάρετοι γονεῖς της πέτυχαν τὸ ζητούμενο, ἔσπευσαν νὰ ἐκπληρώσουν τὴν πρὸς τὸν Θεὸ ὑπόσχεσή τους καὶ μετὰ τὸν ἀπογαλακτισμὸ τὴν ὁδηγοῦν στὸ ἱερὸ τοῦ Θεοῦ καὶ στὸν ἱεράρχη ποὺ εὑρίσκετο ἐκεῖ, ἀλλὰ καὶ μόνη της μὲ ἐλεύθερη γνώμη προσῆλθε στὸ Θεὸ καὶ διέμενε στὰ ἅγια τῶν ἁγίων. Τρεφόταν δὲ ἀπὸ πάνω μὲ ἄγγελο μὲ ἀπόῤῥητη τροφὴ ποὺ δυνάμωνε καλύτερα τὴ φύση της καὶ τελειοποιοῦσε τὸν ἑαυτό της κατὰ τὸ σῶμα, ὥστε τὸν κατάλληλο καιρὸ νὰ ἀνοιχθοῦν οἱ οὐράνιες μονὲς καὶ νὰ δοθοῦν γιὰ αἰώνια κατοίκηση σὲ ὅσους πιστεύουν στὴν παράδοξη γέννα της.

Ἔχοντας πλέον ἀπὸ τὴ μητρικὴ ἀκόμη κοιλιὰ τέτοια θεία χαρίσματα καὶ φυσικὰ δῶρα, δὲν δέχθηκε οὔτε καμιὰ ἄλλη ἐπίκτητη φύση (διότι ἔτσι νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ὀνομάζουμε τὰ ἀπὸ τοὺς δασκάλους ἀποκτήματα) νὰ εἰσφέρει μέσα της φοιτώντας σὲ δασκάλους. Ἀντίθετα, ἀφοῦ παρέδωσε στὸ Θεὸ τὸν ἡγεμονικὸ νοῦ ὡς ὑπήκοο σὲ ὅλα, ἐγκατέλειψε δὲ τελείως τὰ διδάγματα τῶν ἀνθρώπων καὶ ἔτσι δέχθηκε ἄφθονη τὴν ἀπὸ τὰ ἄνω σοφία, στὸ σημεῖο τῆς ἡλικίας ποὺ οἱ γονεῖς τοποθετοῦν τὰ  παιδιὰ χωρὶς τὴ θέλησή τους ὡς νήπια κάτω ἀπὸ τὴν καθοδήγηση νηπιαγωγοῦ καὶ τὰ παραδίδουν σὲ γραμματοδιδασκάλους, αὐτὴ παρακάθεται μαζὶ μὲ τὸ Θεὸ σὲ ἅγια ἄδυτα σὰν θεσπέσια ἀνάκτορα, ὡς βασιλικὸς ἔμψυχος θρόνος ἀνώτερος ἀπὸ κάθε ἕδρα, στολισμένος ὁλόκληρος μὲ ἀρετὲς ποὺ πρέπουν σὲ τέτοιο βασιλέα ποὺ κάθεται σὲ αὐτόν.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Μόλις τριῶν ἐτῶν ποὺ μόλις εἶχε ἀποκοπεῖ ἀπὸ τὸ θήλασμα καὶ τὴ δίαιτα τῆς ἀγκαλιᾶς δείκνυε τὸ πρέπον σὲ ὅσους γνωρίζουν νὰ κρίνουν ἀλάθευτα. Ὅταν ἔφθασε κοντὰ στὰ πρόθυρα τοῦ ἱεροῦ, ἐνῷ νεάνιδες εὐγενεῖς ντυμένες ἐπάξια πρὸς τὸ γένος τους τὴν περιστοίχιζαν κρατώντας λαμπάδες καὶ ἔτσι σὲ ἐπισημότατη πομπὴ τὴν προέπεμπαν μὲ εὐταξία πρὸς τὸ ἐσωτερικό, σὲ αὐτὸ τὸ σημεῖο φάνηκε ὅτι αἰσθανόταν καλύτερα ἀπὸ ὅλους ὅσα συμβαίνουν καὶ πρόκειται νὰ τῆς συμβοῦν. Σεμνὴ τότε καὶ χαρούμενη καὶ θαυμαστὴ μὲ τὸ κατάλληλο παράστημα καὶ ἦθος καὶ φρόνημα προχωροῦσε καὶ ἔρχεται σὲ συνάντηση μὲ τὸν ἀρχιερέα.

Καὶ ἀμέσως ἐγκατέλειψε ὅλους γονεῖς, τροφούς, συνομήλικες καὶ ἀποχωρίσθηκε ἀπὸ τοὺς συναγμένους, μόνη ἐντελῶς, χαρούμενη προχωρεῖ στὸν ἀρχιερέα ὁ ὁποῖος τὴν εἰσήγαγε στὰ ἅγια τῶν ἁγίων καὶ ἔπεισε ὅλους τοὺς τότε ζῶντας νὰ δέχονται τὸ γεγονὸς αὐτό, μὲ τὴ σύμπραξη καὶ τὴ συναπόφαση τοῦ Θεοῦ. Διότι ἐπρόκειτο νὰ γίνει σκεῦος ἐκλογῆς, ὄχι ὅπως ἡ κιβωτὸς γεμάτο σκιὲς καὶ τύπους, ἀλλὰ γεμάτο ἀλήθεια, γιὰ νὰ βαστάει κυοφορώντας ἐκεῖνον τὸν ἴδιο τοῦ ὁποίου τὸ ὄνομα εἶναι θαυμαστό. Τί σπουδαῖο θαῦμα;!’’.

Καὶ θὰ ἔπρεπε τὰ Εἰσόδια τῆς Παναγίας μας ποὺ γιορτάζουμε νὰ γίνουν ἀφορμὴ νὰ προετοιμάζουμε κι ἐμεῖς τὰ δικά μας «εἰσόδια» στὸν Ναό, ὅταν ἐρχόμαστε νὰ ἐκκλησιασθοῦμε. Στοιχεῖο σημαντικότατο τῆς πνευματικῆς μας ζωῆς εἶναι ἡ παρουσία μας ἐδῶ στὴν ζεστὴ ἀγκαλιὰ τοῦ Ἱ.Ναοῦ. Ὅταν περνάμε τὸ κατώφλι τῆς Ἐκκλησάις νοιώθουμε ὅτι μπαίνουμε σὲ ἕναν ἄλλο κόσμο· καὶ πραγματικὰ Τύπος καὶ σύμβολο τοῦ Οὐρανοῦ εἶναι ὁ Ναὸς ὁ ὁποῖος εἶναι καὶ καράβι ποὺ μᾶς ὁδηγεῖ σὲ ἀσφαλὲς λιμάνι.

Δὲν πρέπει ὅμως νὰ παραλείψουμε νὰ ποῦμε ὅτι Ἐκκλησία δὲν εἶναι μόνον ὁ Ναὸς τὸ κτήριο δηλ. μέσα στὸ ὁποῖο γίνεται ἡ Θ.Λειτουργία ἀλλὰ Ἐκκλησία κυρίως εἶναι ἡ Σύναξη, ἡ συνάθροιση, ἡ συγκέντρωση τῶν πιστῶν σ’ ἕναν συγκεκριμένο χῶρο ποὺ εἶναι ὁ Ναὸς γιὰ τὴν λατρεία τοῦ Τριαδικοῦ Θεοῦ. Ὅταν κανεὶς ἀπὸ ἐμᾶς ἔρχεται σ’ αὐτὴν τὴν Σύναξη ἐπικοινωνεῖ μὲ τὸν ἴδιο τὸν Κύριο καθὼς ἐπίσης καὶ μὲ τοὺς ἀδελφούς του σύμφωνα μὲ τὰ λόγια τοῦ ἱδρυτοῦ τῆς Ἐκκλησίας: «ὅπου εἶναι δύο ἢ τρεῖς μαζεμένοι στὸ ὄνομά μου ἐκεῖ ἀνάμεσά τους βρίσκομαι καὶ ἐγώ».

Γι’ αὐτὸ ἡ εὐλαβικὴ ψυχὴ αἰσθάνεται τὴν ἀνάγκη νὰ ἐπισκέπτεται τακτικὰ τὸν Ἱ.Ναό. Αἰσθάνεται ἔντονη τὴν ἐπιθυμία νὰ βρεθεῖ ἀνάμεσα στοὺς Ἁγίους, κάτω ἀπὸ τὸ ἀμυδρὸ φῶς τῶν καντηλιῶν καὶ μαζὶ μὲ τὴν ὑπόλοιπη Ἐνοριακὴ Κοινότητα νὰ λατρεύσει τὸν ἀγαπημένο Ἰησοῦ. Ἡ ἀγκαλιὰ τοῦ Ναοῦ εἶναι μεγάλη καὶ φιλόξενη. Μέσα στὸν Ναὸ ὑπάρχει πάντοτε μιὰ θέση γιὰ ὅλους, μικροὺς καὶ μεγάλους, ἄνδρες καὶ γυναῖκες.

Εἶναι ἡ θέση ποὺ μᾶς ἔχει χαρίσει ὁ οὐράνιος Πατέρας καὶ ποὺ θέλει νὰ κατέχουμε πάντα. Ἂς μὴν ἀφήνουμε τὴν θέση αὐτὴν κενή, διότι ἡ ἀπουσία μας πικραίνει ἰδιαίτερα τὸν Κύριο, ὁ ὁποῖος, σὰν πνευματικὸς οἰκογενειάρχης ποὺ εἶναι, χαίρεται καὶ εὐφραίνεται ὅταν βλέπει τὰ παιδιά Του γύρω ἀπὸ τὸ πνευματικὸ Τραπέζι τῆς Θ.Εὐχαριστίας καὶ ὅταν βρισκόμαστε μέσα στὸν Ναὸ ἂς ἀναφωνοῦμε μαζὶ μὲ τὸν προφητάνακτα τὰ λόγια τοῦ ψαλμοῦ: «Ὡς ἀγαπητὰ τὰ σκηνώματά σου Κύριε τῶν Δυνάμεων, ἐπιποθεῖ καὶ ἐκλείπει ἡ ψυχή μου εἰς τὰς αὐλάς τοῦ Κυρίου».

Τὴν σημερινὴ ἡμέρα ἑορτάζουν οἱ Παναγιώτης, Μαρία (ἀνύπανδρη συνήθως), Δέσποινα καὶ οἱ ἑλληνικὲς ἔνοπλες Δυνάμεις τιμοῦν τὴν ‘’Ὑπέρμαχο Στρατηγό’’ τους.

ΕΝΟΠΛΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ

Οἱ ἀγρότες ὀνομάζουν τὴν εἰκόνα τῶν Εἰσοδίων τῆς Θεοτόκου «τῆς Παναγίας τῆς Ἀρχισπορίτισσας», τῆς «Μεσοσπορίτισσας» ἢ τῆς «Ξεσπορίτισσας» ἀναλόγως σὲ ποιὸ στάδιο βρισκόταν ἡ σπορά. Ὀνομάζεται καὶ ‘’Πολυσπορίτισσα΄΄ ἐπειδὴ βράζουν διάφορους σπόρους ἀπὸ τὰ γεωργικά τους προϊόντα, ποὺ ἄλλα τρῶνε καὶ ἄλλα προσφέρουν γιὰ τὰ ‘’χρόνια πολλὰ’’ καὶ τὴν εὐδοκίμηση τῆς σπορᾶς. Σπόρους πηγαίνουν γιὰ εὐλογία καὶ στὴν ἐκκλησία. Συνηθιζόταν ἀπὸ τοὺς παλαιότερους νὰ κάνουν μετεωρολογικὲς προβλέψεις. Ὅπως λέγουν «τὴν ἡμέρα αὐτὴ βασιλεύει ἡ Πούλια, καὶ ὅπως θὰ κάμει αὐτὴν τὴν ἡμέρα θὰ κάμει καὶ τὶς κατοπινὲς 40 ἡμέρες».

Απολυτίκιον

Σήμερον τῆς εὐδοκίας Θεοῦ τὸ προοίμιον, καὶ τῆς τῶν ἀνθρώπων σωτηρίας ἡ προκήρυξις. Ἐν ναῷ τοῦ Θεοῦ τρανῶς ἡ Παρθένος δείκνυται, καὶ τὸν Χριστὸν τοῖς πᾶσι προκαταγγέλλεται. Αὐτῇ καὶ ἡμεῖς μεγαλοφώνως βοήσωμεν· Χαῖρε τῆς οἰκονομίας τοῦ Κτίστου ἡ ἐκπλήρωσις.