Ἐτικέττες

Ἕνα Μοναστήρι μὲ ἱστορία καὶ ζωντανὴ παρουσία 1500 καὶ πλέον χρόνων, ἀναμφίβολα προκαλεῖ τὸ ἐνδιαφέρον ἀλλὰ καὶ τὸν θαυμασμὸ κάθε προσκυνητῆ, ἰδιαίτερα μάλιστα ὅταν ὁ καθαγιασμένος αὐτὸς τόπος βρίσκεται στὴν ἔρημο τῆς Ἰουδαίας, στοὺς Ἁγίους Τόπους καὶ σ’ αὐτὸν ἀσκήτευσαν, ἐμόνασαν καὶ πολλοὶ μαρτύρησαν καὶ τιμοῦνται ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία μας, χιλιάδες ἐρασταὶ τοῦ ἐφησυχασμοῦ.

Πρόκειται γιὰ τὴν Ἱερὰ Λαύρα Σάββα τοῦ Ἡγιασμένου ποὺ βρίσκεται κοντὰ στὴν Ἁγία Πόλη τὴν Βηθλεὲμ καὶ τὴν ὁποία ἔχτισε ὁ ἴδιος ὁ Ἅγιος καὶ τὰ ἐγκαίνιά της ἔγιναν τὸ 502μ.Χ.

Στὶς 13/26 Ὀκτωβρίου κάθε χρόνο, ἡ Ἱερὰ Λαύρα πανηγυρίζει τὸ μεγάλο γεγονὸς τῆς ἐπανακομιδῆς τοῦ σεπτοῦ Σκηνώματος τοῦ Ἡγουμένου της, τοῦ Ὁσίου καὶ Θεοφόρου Πατρὸς ἡμῶν Σάββα τοῦ Ἡγιασμένου ἀπὸ τὴν Βενετία ὅπου εὑρίσκετο γιὰ περισσότερα ἀπὸ 750 χρόνια, κλαπὲν ἀπὸ τὴν Κωνσταντινούπολη ἀπὸ Ἐνετούς. Ἐκεῖ εἶχε μεταφερθεῖ ἀπὸ τὸν ἱερὸ τόπο τῆς μετανοίας του, ὅπως καὶ ἄλλα Σκηνώματα Ἁγίων τῆς Ἐκκλησίας μας, γιὰ προστασία καὶ φύλαξη ἀπὸ ληστρικὲς ἐπιδρομὲς βαρβάρων στὰ καθαγιασμένα χώματα τῶν Ἁγίων Τόπων.

Ἡ ἐπανακομιδὴ τοῦ Ἱεροῦ Σκηνώματος στὴ Λαύρα του, στὶς 13/26 Ὀκτωβρίου 1965, ἀποτελεῖ  γιὰ τὴ Σιωνίτιδα Ἐκκλησία ἕνα ἀπὸ τὰ πλέον χαρμόσυνα καὶ θαυμαστὰ γεγονότα τοῦ περασμένου αἰῶνος καὶ τιμᾶται ἰδιαίτερα μὲ ὁλονύκτιες ἀγρυπνίες καὶ δοξολογίες, παρουσίᾳ τοῦ ἑκάστοτε Πατριάρχου Ἱεροσολύμων καὶ ἄλλων Ἐπισκόπων τῆς Ἁγιοταφιτικῆς Ἀδελφότητος.

Τὸ ἄφθορο καὶ πανευῶδες Σκήνωμα τοῦ Ἁγίου, ἀπὸ τὴν ἡμέρα ποὺ ἐπανῆλθε στὴ Λαύρα του ἀποτελεῖ ἀκένωτη πηγὴ πλήθους θαυμάτων, εἶναι τὸ καύχημα τῆς Μονῆς καὶ τῶν Σαββαϊτῶν Πατέρων, τὸ στήριγμα, ἡ καταφυγή, ἡ χαρὰ καὶ ὁ ἰατρὸς ὅλων τῶν εὐλαβῶν προσκυνητῶν ποὺ προσέρχονται μὲ πίστη καὶ φόβο Θεοῦ.

Τὸ γεγονὸς τῆς ἐπαναφορᾶς τοῦ Ἱεροῦ Λειψάνου τοῦ Ἁγίου συνοδεύτηκε ἀπὸ διάφορα χαριτωμένα καὶ θαυμάσια περιστατικὰ τὰ ὁποῖα ἀναμφισβήτητα ἐπιβεβαιώνουν τὴ μεγάλη παρρησία καὶ Χάρη τοῦ θαυματουργοῦ Ἁγίου Πατρός, ποὺ ἔλαβε ἀπὸ τὸν Θεό.

Τὰ καταγράφουμε μὲ συντομία ὅπως τὰ διηγήθηκε στοὺς Ἁγιοσαββαΐτες Πατέρες ὁ μακαριστὸς Γέροντας καὶ Πνευματικὸς τῆς Λαύρας Ἀρχιμ. Σεραφεὶμ (+2002), ὁ ὁποῖος ὑπῆρξε αὐτόπτης μάρτυρας ὅλων ἐκείνων τῶν ἀλησμονήτων στιγμῶν:

Ἐμφανίσεις τοῦ Ἁγίου στοὺς Πάπες τῆς Δύσεως

Φαίνεται πὼς ἡ αἰτία τῆς ἀπροσδοκήτου δωρεᾶς αὐτῆς τοῦ Ἱεροῦ Λειψάνου ἀπὸ τοὺς λατίνους ὑπῆρξε ἡ ζωντανὴ ἀλλὰ καὶ αὐστηρὴ προτροπὴ τοῦ Ἁγίου στὸν τότε Πάπα Ρώμης Ἰωάννην τὸν ΚΓ΄, ὅταν τοῦ ἐμφανίστηκε κατ’ ὄναρ καὶ τοῦ εἶπε: «Θέλω νὰ γυρίσω πίσω στὰ παιδιά μου». Ἡ ἀδιαφορία τοῦ Πάπα στὶς ἐπανειλημμένες ἐμφανίσεις τοῦ Ὁσίου, εἶχε ὡς ἀποτέλεσμα τὸν θάνατό του. Ὁ διάδοχος στὸ θρόνο τοῦ Βατικανοῦ Πάπας Παῦλος ὁ ΣΤ΄, ἀντιμετώπισε σύντομα τὴν ἴδια ἀπειλητικὴ προτροπὴ ἀπὸ τὸν Ἅγιο καὶ φοβούμενος μήπως πάθει τὰ ἴδια, ξεκίνησε τὶς διαδικασίες μέσῳ ἀλληλογραφίας μὲ τὸ Πατριαρχεῖο Ἱεροσολύμων γιὰ τὴν ἐπίσημη ἐπαναφορὰ τοῦ Σκηνώματος. Ὅταν ἔφθασε τὸ πλήρωμα τοῦ χρόνου, ἀπὸ πλευρᾶς Πατριαρχείων Ἱεροσολύμων ὁρίστηκε πενταμελὴς ἀντιπροσωπεία τὴν ὁποία ἀπήρτιζον ὁ τότε Γέρων Ἀρχιγραμματεὺς Σεβ. Ἀρχιεπίσκοπος Ἰορδάνου κ.Βασίλειος, ὁ Γέρων Σκευοφύλαξ Πανοσ. Ἀρχιμ. κ.Γερμανός, ὁ Ἡγούμενος τῆς ἐν Βηθανίᾳ Μονῆς τοῦ Ἁγίου Λαζάρου Ἀρχιμ. Θεοδόσιος, ὁ Πνευματικὸς τῆς Ἱερᾶς Λαύρας Σάββα τοῦ Ἡγιασμένου Ὁσιολ. Ἀρχιμ. Σεραφεὶμ καὶ Ἱεροδιάκονος κ.Κυριακός, μετέπειτα Μητροπολίτης Ναζαρέτ.

Προεόρτιο θαυμαστὸ οὐράνιο σημεῖο πάνω ἀπὸ τὴ Λαύρα:

Ἕνα μῆνα περίπου πρὶν ἀπὸ τὸ ἐπίσημο ἱστορικὸ γεγονὸς τῆς ἐπανακομιδῆς τοῦ Σκηνώματος τοῦ Ἁγίου, οἱ Πατέρες τῆς Λαύρας ἔβλεπαν καθημερινὰ ἕνα οὐράνιο τόξο νὰ σχηματίζεται στὸν ὀρίζοντα, ἀνατολικὰ τῆς Μονῆς. Τὸ θαυμαστὸ αὐτὸ σημεῖο γέμισε χαρὰ ἀνεκλάλητο ὅλους τοὺς ἀδελφοὺς τῆς Λαύρας γιατὶ θριαμβευτικὰ δήλωνε τὸ τέλος τῆς κατοχῆς τοῦ Ἁγίου στὴ νεφελώδη καὶ σκοτεινὴ Δύση καὶ τὴ φωτεινὴ ἐπάνοδό του στὸν εὔκρατο καὶ καθαρὸ ἀέρα τῆς Ὀρθοδοξίας. Ὅταν τὸ Ἱερὸ Σκήνωμα μετεφέρθη στὴ Λαύρα, τὸ σημεῖο αὐτὸ σταμάτησε νὰ φαίνεται πλέον στὸν οὐρανό.

Ὁ Ἅγιος βοηθεῖ τοὺς Ἁγιοταφίτες Πατέρες νὰ τοῦ ἀλλάξουν ἄμφια:

Ἕνα χαριτωμένο περιστατικὸ γέμισε ἔκπληξη καὶ ἀγαλλίαση τοὺς Ἁγιοταφίτες Ἀδελφοὺς καὶ Πατέρες τῆς ἀποστολῆς στὴ Βενετία καὶ τὸν ἐκεῖ ναὸ τοῦ Ἁγίου Ἀντωνίου. Ὁ μακαριστὸς Γέροντας Σεραφείμ, τοῦ ὁποίου τὰ χέρια πραγματικὰ ἐψηλάφισαν τὸ Ἅγιο Σκήνωμα, διηγήθηκε στοὺς σαββαΐτες πατέρες ὅτι τὴ στιγμὴ ποὺ κρατοῦσαν τὸ σεπτὸ καὶ ἄφθορο σῶμα τοῦ Ἁγίου γιὰ νὰ τοῦ βάλουν τὰ Ὀρθόδοξα ἄμφια (πετραχήλι, σταυρό, ἐπιμάνικα καὶ κουκούλι) ὁ Ὅσιος καὶ Ἡγιασμένος  τῆς Ἐκκλησίας μας Πατέρας καὶ Ἀσκητὴς Σάββας (ὢ τῶν θαυμάτων Σου, Κύριε!) ἀνασήκωσε τὰ χέρια του (!) καὶ σὰν νὰ ἦταν ζωντανὸς καὶ ξαπλωμένος, βοηθοῦσε τοὺς Ἁγιοταφίτες μὲ πρωτοφανῆ εὐλιγισία τῶν μελῶν του στὴν ἀλλαγὴ τῶν ἀμφίων του. Τὸ θαῦμα μπορεῖ νὰ κατανοήσει κάθε πιστὸς γιατὶ δὲν εἶναι εὔκολο πράγμα σὲ λείψανο 1500 ἐτῶν νὰ γίνεται ἀλλαγὴ τῶν ἀμφίων καὶ διακριτικῶν χωρὶς τὴ βοήθεια καὶ τὴν ἐνεργὸ συμμετοχὴ τοῦ ἰδίου τοῦ Ἁγίου, λύνοντας τοιουτοτρόπως καὶ θαυματουργικὰ τὸν ἔντονο προβληματισμὸ τῶν Ἁγιοταφιτῶν….

Θεραπεία ἀσθενοῦς μοναχῆς:

Τὸ ἄφθορο καὶ πανευῶδες Σκήνωμα τοῦ Ἁγίου μεταφέρθηκε μὲ ἐπίσημη συνοδεία ἀεροπορικῶς μέσῳ Ἀθηνῶν στὴν Ἁγία Πόλη Ἱερουσαλὴμ τὸ μεσημέρι τῆς 13ης Ὀκτωβρίου 1965. Ὅταν ἔφθασε μὲ εἰδικὰ εὐπρεπισμένο αὐτοκίνητο στὴν Πύλη τοῦ Δαβίδ, ὅλη ἡ γύρω περιοχὴ ἦταν κατάμεστη ἀπὸ πιστούς. Χαρμόσυνες κωδωνοκρουσίες καὶ ψαλμῳδίες ἀντιχοῦσαν, παράλληλα μὲ τὴν προσφορὰ θυμιάματος καὶ μύρων, ἀνάμικτων μὲ ροδοπέταλα, συνόδευσαν τὸ Ἱερὸ Λείψανο ἐν λιτανείᾳ μέχρι τὸν Πανίερο Ναὸ τῆς Ἀναστάσεως. Τὴν ὥρα ἐκείνη μιὰ μοναχή, ὑποφέρουσα ἀπὸ φρικτοὺς στομαχικοὺς πόνους, προσευχόταν θερμὰ στὸν Ἅγιο γιὰ τὴν θεραπεία της. Ξαφνικὰ αἰσθάνθηκε μιὰ ζάλη καὶ σχεδὸν λιπόθυμη μεταφέρθηκε στὸ Καθολικὸ τοῦ Ναοῦ. Τότε (ὢ τοῦ θαύματος!) ἀνασηκώθηκε τελείως ὑγιής, σὰν νὰ εἶχε ξυπνήσει ἀπὸ γλυκὸ ὕπνο, δοξάζουσα ἐκ καρδίας τὸν Ὅσιο καὶ ἰατρὸ Ἅγιο, γιὰ τὴ θαυμαστὴ ἐπέμβασή του.

Ὁ Ἅγιος λύνει τὶς ἀμφιβολίες δύσπιστης μοναχῆς:

Ἡ λάρνακα τοῦ σεπτοῦ Σκηνώματος τοῦ Ἁγίου κατατέθηκε στὸ μέσον τοῦ Καθολικοῦ τοῦ Ναοῦ τῆς Ἀναστάσεως καὶ ἀκολούθησε πανηγυρικὴ Δοξολογία, δέηση καὶ σύντομη ὁμιλία τοῦ Μακαριωτάτου Πατριάρχου Ἱεροσολύμων Βενεδίκτου τοῦ Α΄. Μέσα στὴν κοσμοπλημμύρα τῶν συρρευσάντων προσκυνητῶν, Ἱεραρχῶν, Ἱερέων, Ἱερομονάχων, Μοναχῶν, Μοναζουσῶν καὶ ἐπισήμων πολιτικῶν ἐκπροσώπων, μιὰ Μοναχὴ ἔνιωσε ἔντονη δυσπιστία καὶ κυριευμένη ἀπὸ λογισμοὺς ἀμφιβολίας γιὰ τὴ γνησιότητα τοῦ Λειψάνου, προσευχόταν σιωπηρῶς. Τότε, ἐντελῶς ξαφνικά, τὴ στιγμὴ ποὺ κοίταζε πρὸς τὴ λάρνακα, εἶδε θαῦμα παράδοξο. Ὁ Ἅγιος ἀνασήκωσε τὸ κεφάλι του βλέποντας πρὸς τὸ μέρος τῆς ἐκπλαγείσης καὶ ἐνεᾶς Μοναχῆς, βεβαιώνοντας τόσο ἁπλὰ καὶ χαριτωμένα τὴν παρουσία του.

Ὁ Ἅγιος προαναγγέλει τὸν ἐρχομό του:

Τὴν παραμονὴ τῆς ἐπανακομιδῆς τοῦ Ἱεροῦ Σκηνώματος ὁ Ἅγιος ἐμφανίστηκε ὡς Μοναχὸς στὸν φύλακα τῆς Πατριαρχικῆς κατοικίας καὶ τοῦ εἶπε: «Πὲς στὸν Πατριάρχη ὅτι αὔριο ἔρχομαι». Ὅταν ὁ Μακαριώτατος τὸ ἄκουσε ἀπὸ τὸν φύλακα ἐθαύμασε καὶ γνωρίζοντας περὶ τίνος ἐπρόκειτο, τὸν ρώτησε: «Ξέρεις ποιὸν εἶδες; Τὸν Ἅγιο Σάββα, αὐτὸν περιμένουμε αὔριο…». Ἀπὸ τότε ὁ φύλακας στὸ ἄκουσμα καὶ μόνο τοῦ ὀνόματος τοῦ Ἁγίου, δὲν μποροῦσε νὰ συγκρατήσει τὰ δάκρυά του ἀπὸ τὴ μεγάλη εὐλάβεια ποὺ ἔτρεφε γιὰ τὸν Ὅσιο.

Ὁ Ἅγιος ζητεῖ νὰ ἐπιστρέψει τὸ συντομώτερο στὴ Λαύρα του:

Τὸ ἱερὸ καὶ πάνσεπτο Σκήνωμα τοῦ Ἁγίου ἀποφασίστηκε ἀρχικὰ νὰ παραμείνει στὸ Καθολικὸ τοῦ Ναοῦ τῆς Ἀναστάσεως στὰ Ἱεροσόλυμα πρὸς προσκύνηση καὶ ἁσπασμὸ τῶν πιστῶν ἐπὶ ἕνα μῆνα. Φαίνεται ὅμως πὼς ἡ χρονικὴ αὐτὴ καθυστέρηση «στεναχώρησε» τὸν Ἅγιο. Ἔτσι, ἐμφανίστηκε στὸ φύλακα τῆς Ἁγίας Πόρτας τοῦ Ναοῦ καὶ τοῦ παρήγγειλε νὰ ζητήσει ἀπὸ τὸν Πατριάρχη Βενέδικτο τὴν ἐπίσπευση τῆς ἐπιστροφῆς του στὸν τόπο τῆς μετανοίας του, δηλαδὴ στὴ Λαύρα. Πράγματι, ὁ φύλακας τὸ ἀνέφερε στὸν Ἀρχιμανδρίτη Ὑμέναιο, τὸν μετέπειτα Ἀρχιεπίσκοπο Λύδδης, ὁ ὁποῖος καὶ ἀπευθύνθηκε στὸν Πατριάρχη. Ἔτσι, ὁρίστηκε τελικὰ νέα ἡμερομηνία γιὰ τὴν μεταφορὰ τοῦ Σκηνώματος στὴ Λαύρα. Ἡ ἡμερομηνία αὐτὴ ἦταν ἡ 30ὴ Ὀκτωβρίου τοῦ 1965. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπο, τὸν ἁπλὸ καὶ χαριτωμένο, ὁ Ἅγιος μετὰ ἀπὸ τόσους αἰῶνες «αἰχμαλωσίας» ἀναπαύθηκε στὸν ἱερὸ τόπο τῆς ἀσκήσεως καὶ μετανοίας του, τὴν Λαύρα, ποὺ ἐκεῖνος δημιούργησε ἡγούμενος μεγάλης μοναχικῆς ἀδελφότητος, τῶν Σαββαϊτῶν Πατέρων.

Θαυμαστὴ κίνηση τῆς κανδήλας πάνω ἀπὸ τὸ Σκήνωμα τοῦ Ἁγίου:

Στὶς 30 Ὀκτωβρίου τὸ μεσημέρι, μετὰ τὴν ἑωθινὴ Θεία Λειτουργία στὸ Καθολικὸ τοῦ Πανίερου Ναοῦ τῆς Ἀναστάσεως, ξεκίνησε ἡ ἱερὴ πομπὴ καθόδου τοῦ σεπτοῦ Σκηνώματος τοῦ Ὁσίου Σάββα στὴ Λαύρα του, προεξάρχοντος τοῦ Μακαριωτάτου Πατριάρχου Βενεδίκτου καὶ μὲ τὴ συμμετοχὴ πλήθους κόσμου, τοῦ Κλήρου καὶ τῶν Ἀρχῶν. Ἡ ἱερὰ πομπὴ σταμάτησε πρὸ τῆς Βασιλικῆς τοῦ Ναοῦ τῆς Γεννήσεως στὴν ἁγία πόλη Βηθλεὲμ ὅπου καὶ ἀνεπέμφθη δέηση ὑπὲρ ὑγείας καὶ σωτηρίας πάντων τῶν εὐλαβῶν προσκυνητῶν καὶ Ὀρθοδόξων χριστιανῶν.

Τελικά, ἐν μέσῳ χαρμόσυνων κωδωνοκρουσιῶν καὶ πολλῆς κατανύξεως, ὁ Μακαριώτατος, μετὰ τῆς Λάρνακος καὶ τοῦ Ἁγίου Λειψάνου, εἰσῆλθε ἐντὸς τῆς Λαύρας καὶ γενομένης λιτανείας πέριξ τοῦ Τάφου τοῦ Ἁγίου, ἐναπετέθη στὸ μέσον τοῦ Καθολικοῦ τῆς Μονῆς, τὸ ἀφιερωμένο ἀπὸ τὸν ἴδιο στὸ πανάγιο καὶ πάνσεπτο ὄνομα τοῦ Εὐαγγελισμοῦ τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου. Τὴ στιγμὴ ἐκείνη κάποιοι Ἀρχιερεῖς ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα ἐξέφρασαν ἀμφιβολίες γιὰ τὴ γνησιότητα τοῦ Ἱεροῦ Λειψάνου. Τότε, ὅλοι οἱ παρευρεθέντες παρατήρησαν ὅτι ἡ ἀσημένια κανδήλα πάνω ἀπὸ τὴν Λάρνακα τοῦ Ἁγίου ἐκινεῖτο ῥυθμικά! Ἦταν ἕνα ἀκόμη θαυμαστὸ σημεῖο τῆς χάριτος τοῦ Ὁσίου, μὲ τὸ ὁποῖο περίτρανα ἐξέφραζε τὴ χαρὰ καὶ τὴν εὐαρέσκειά του γιὰ τὴν αἴσια ἔκβαση τῶν πραγμάτων.

Ὅπως μᾶς διηγήθηκε ἀκόμα ὁ σημερινὸς Πνευματικὸς τῆς Λαύρας Ἀρχιμ. Γέροντας Εὐδόκιμος, εἰς τὸ πρόσωπο τοῦ Ἁγίου φαίνεται καθαρὰ ὁ δεξιὸς ὀφθαλμός του νὰ λείπει, γιατὶ ὅπως γνωρίζουμε, ὅταν ζοῦσε ὁ Ἅγιος, θέλησε νὰ περάσει ἀπὸ κάποιο σημεῖο τῆς Νεκρᾶς Θάλασσας σὲ μικρὴ νησίδα γιὰ νὰ διέλθει τὴν περίοδο τῆς Μεγ.Τεσσαρακοστῆς. Ἐκεῖ, ὅμως, ἔπεσε μέσα σὲ καυστικὲς καὶ εὔφλεκτες ὕλες καὶ καταστράφηκε ὁ ἕνας ὀφθαλμός του, χωρὶς ἔκτοτε καὶ νὰ θεραπευθεῖ. Ὁ ἀριστερός του ὀφθαλμὸς φαίνεται κανονικὰ ἀκέραιος καὶ ἄφθαρτος. Εἶναι κι αὐτὸ ἕνα ἀκόμη σημεῖο τῆς γνησιότητας τοῦ Ἱεροῦ Λειψάνου τοῦ Ἁγίου μας. Ὅπως προσθέτει ὁ Γέροντας π.Εὐδόκιμος: «Γιὰ 47 περίπου τώρα χρόνια, ἡ παρουσία τοῦ Ἁγίου μας ἀνάμεσά μας εἶναι ὁλοζώντανη. Καθημερινὰ δεχόμαστε ἐπιστολὲς καὶ τηλεφωνήματα, γιὰ τὶς θαυματουργικὲς ἐπεμβάσεις καὶ μεσιτεῖές πρὸς τὸν Κύριο καὶ Θεό μας, πρὸς πιστοὺς καὶ σ’ ὅσους ἐπικαλοῦνται τὸ θεῖο ὄνομά του. Πάνω ἀπ’ ὅλα ὅμως, ὅλοι ἐμεῖς ἐδῶ στὴ Λαύρα, ζοῦμε τὸ συνεχὲς θαῦμα τῆς ἀφθαρσίας, τῆς εὐωδίας καὶ τῆς μυροβλυσίας τοῦ Ἱεροῦ Σκηνώματος. Δύο φορὲς τὰ τελευταῖα χρόνια ὁ Ἅγιός μας μυρόβλυσε. Πάνω ἀπὸ τὸ κρύσταλλο τῆς Λάρνακας εἶδαν οἱ Πατέρες ποὺ ἔτρεχε τὸ Ἅγιο Μύρο, πράγμα τὸ ὁποῖο διακηρύττει σιωπηλὰ μὰ καὶ τόσο καθαρά, ὅτι ὁ Ἅγιος ἐπαναπαύεται καὶ ἀντιδοξάζει αὐτοὺς ποὺ τὸν ἀγαποῦν ὁλόψυχα καὶ τὸν σέβονται, τὸν λατρεύουν Ὀρθοδόξως καὶ τὸν ὑπηρετοῦν ἐν δικαιοσύνῃ, ὁσιότητι καὶ σωφροσύνῃ…».

Εἴθε ὁ Ἅγιος Σάββας νὰ προστατεύει, νὰ ἐνισχύει καὶ νὰ συντρέχει κάθε Ὀρθόδοξο Χριστιανὸ ποὺ ἐπικαλεῖται τὸ ὄνομά του.

Βασίλειος Δανός, Δημοσιογράφος